Khoe tiền, khoe bất chấp
Ngày 9/7, thông tin từ Phòng Cảnh sát điều tra tội phạm về ma túy, Công an TP Hải Phòng cho biết, đơn vị vừa phối hợp với Công an xã Kiến Minh (TP Hải Phòng) bắt quả tang 3 đối tượng có hành vi sử dụng trái phép chất ma túy. Đáng chú ý có Nguyễn Thành Long, đối tượng nổi tiếng trên mạng xã hội với danh xưng giang hồ Tiến "bịp".
Vào thời điểm trước khi bị bắt, trên trang YouTube của Tiến "bịp" thu hút hơn 220.000 người đăng ký.
Không chỉ đăng tải nhiều video, đối tượng này thường xuyên livestream (phát sóng trực tiếp) nói về các vấn đề xã hội, đạo lý giang hồ, quảng cáo các trò chơi đỏ đen, hướng dẫn chơi cờ bạc bịp. Biệt danh Tiến "bịp" cũng từ đây mà ra.
Kênh của Tiến "bịp" hướng tới nhiều nội dung gây phản cảm, lệch chuẩn (Ảnh chụp từ màn hình).
Không ít video của Tiến "bịp" xuất hiện những phát ngôn gây tranh cãi mang màu sắc giang hồ như "còn đúng cái nịt", "tham lam", "ngu dốt"...
Trên thực tế, cụm từ "giang hồ mạng" vốn đã trở nên quen thuộc trong thế giới ảo hiện nay. Sự xuất hiện của các đàn anh được xây dựng hình tượng "anh hùng, giang hồ" trên mạng xã hội ồn ào hơn, nhưng mục đích chính chỉ để tăng lượng tương tác câu view (lượt xem) của người theo dõi, qua đó hướng tới mục đích riêng.
Xuất hiện với những video chuyên bàn luận về các vụ án nóng (đặc biệt là những vụ việc liên quan đến các idol (thần tượng) mạng, giang hồ mạng bị khởi tố, tạm giam), chia sẻ về “nội tình” giới giang hồ, mối quan hệ với các giang hồ khét tiếng… chủ tài khoản có K.S.L.Đ nhận về hơn 6 triệu lượt thích và gần 400.000 lượt theo dõi. Nhiều video có nội dung nhảm, lời lẽ thô tục, mang tính cà khịa, thách thức những giang hồ mạng khác thu về hàng trăm nghìn lượt bình luận, thả tim.
Không ít tài khoản tỏ ra ngưỡng mộ, tung hô chủ kênh này bởi những lời lẽ mạnh mẽ, “không ngán ai”. Hình ảnh chủ kênh xuất hiện bên cạnh những đống tiền, ăn mặc sành điệu cũng khiến không ít người trầm trồ vì sự giàu có, đẳng cấp mà “giang hồ mạng” này tạo nên.
Lượt xem tăng lên theo từng ngày khiến cả chủ kênh và những người theo dõi lầm tưởng, những nội dung, video này trở thành xu hướng, thành lựa chọn của nhiều người mà không biết rằng đó chỉ là những nội dung vô bổ, ảnh hưởng độc hại đến giới trẻ.
Tài khoản mạng xã hội có tên L.N.T thì thu hút gần 80.000 lượt theo dõi bởi các nội dung liên quan đến kinh nghiệm chơi cờ bạc online, game (trò chơi) đổi thưởng.
Qua những buổi livestream của chủ kênh, nhiều người dùng mạng xin tư vấn cách chơi, xin “lộc” bằng cách để lại số tài khoản qua bình luận… Chủ kênh này không ngần ngại sử dụng những ngôn từ tục tĩu để trò chuyện, thậm chí chửi bới luôn trên sóng trực tuyến khi có ai đó đưa ra những bình luận khó nghe.
Một giang hồ mạng khác có cái tên rất kêu - L.C.N - nổi tiếng với kênh nội dung có trăm nghìn lượt theo dõi và hàng triệu lượt thích.
Những video của kênh này chủ yếu có nội dung rao giảng "đạo lý giang hồ nhảm", khoe khoang cách kéo view và tự nhận mình là “mafia internet”. Người này chia sẻ về những mối quan hệ trong “giới xã hội”, xây dựng video phản cảm khoe, lối sống ăn chơi...
Vị khách nước ngoài tỏ ý khó chịu khi bị máy quay của L.C.N. hướng tới (Ảnh chụp từ màn hình).
Trong một video quay cảnh đi chơi trên bãi biển ở Hạ Long (Quảng Ninh), L.C.N cố tình tiếp cận một cô gái xinh đẹp người nước ngoài, quay cảnh người này mặc bikini bất chấp sự khó chịu của nữ du khách.
“Nhớ mặt tao nhé, tao quay một tý mà mày không cho quay”, L.C.N. nói trong video và không ngừng lia camera về nữ du khách…
Dưới bài đăng nhiều người để lại những bình luận cợt nhả, song không ít ý kiến bày tỏ sự bức xúc trước hành động mang tính xúc phạm người khác, đặc biệt là với du khách nước ngoài tại Việt Nam.
Với số lượng người theo dõi hùng hậu, trong một video, L.C.N cho hay nhận quảng bá, kéo view cho các kênh nội dung với giá từ 800.000 đồng đến 10 triệu đồng.
Tài khoản này đã dừng cập nhật nội dung từ tháng 7/2024, tuy nhiên, hàng trăm video nhảm nhí vẫn tồn tại trên mạng và nhận về nhiều lượt xem. Trong khi đó, trang Facebook có cùng tên gọi vẫn cập nhật thường xuyên những clip, video chia sẻ về các mối quan hệ với các giang hồ mạng khác, hình ảnh khoe sự giàu sang, lối sống ăn chơi…
Kênh này sở hữu gần 30.000 lượt theo dõi và hướng tới việc nhận quảng cáo các nhà hàng, game, quán bar… Chủ trang này còn tỏ rõ sự buồn bã, tiếc nuối khi giang hồ Tiến “bịp” mới đây đã bị bắt.
Khi “giang hồ mạng” thành thần tượng của giới trẻ
Những kênh nội dung xây dựng theo phong cách giang hồ mạng vẫn nở rộ và trở thành “món ăn” tinh thần của nhiều người trẻ. Thậm chí, có kênh nội dung và video, dù chủ kênh hay nhân vật chính đã bị bắt, các nội dung độc hại vẫn được chia sẻ về nhận về lượt xem khủng.
Các đối tượng "giang hồ mạng" thường xuyên xuất hiện với hình ảnh xăm trổ, khoe tiền, cuộc sống sang chảnh (Ảnh chụp từ màn hình).
Mô típ chung thường thấy của các đại ca giang hồ trên mạng là việc xuất hiện ở video có nội dung xây dựng xoay quanh nói chuyện nghĩa khí, "đòi công bằng" cho anh em mà không cần dùng tới luật pháp. Tuy nhiên, nội dung của những video "nghĩa hiệp" lại tràn ngập các lời thoại chửi thề, hành xử theo lối bạo lực.
Trong đó các nhân vật đàn anh luôn ở vị trí trung tâm, xăm trổ khắp mình hoặc đeo trang sức đầy người. Địa điểm ghi hình thường tại các biệt thự với siêu xe bên cạnh, có đàn em đứng vây quanh để hầu cận. Một số video khác lại là cảnh tượng khoe sự giàu có, lối sống phô trương.
Những video này thường xuyên lên xu hướng, đạt lượng xem lớn từ vài trăm nghìn tới vài triệu lượt xem. Video càng độc lạ càng thu hút sự tò mò của người xem.
Theo thuật toán của các nền tảng trực tuyến, các video càng nhiều lượt xem với lượng tương tác cao, dù nội dung phản cảm hay không vẫn được nhiều người trẻ đón nhận.
Cùng với đó, không ít nhãn hàng tự tìm đến để tham gia quảng cáo lồng ghép trong nội dung video. Vô hình chung, những đàn anh đàn chị trên mạng nghiễm nhiên trở thành thần tượng được tung hô, giới trẻ săn đón.
Cần vai trò của truyền thông chính thống
Nhận định về vấn nạn này, PGS.TS Trần Thành Nam - Phó hiệu trưởng Trường Đại học Giáo dục, Đại học Quốc gia Hà Nội cho rằng, nhiều người chỉ thấy được "giang hồ mạng" ngang tàng, dám làm, không sợ hãi. Khi bản thân đang xác định cá tính, muốn chinh phục, muốn khám phá, họ sẽ dễ bị hấp dẫn bởi những yếu tố này.
Nhưng thực tế họ không thấy được những mặt trái, các phong cách sống phản văn hóa… mà nhiều TikToker không bao giờ công khai trên mạng.
Vì vậy, để nhiều người bớt ảo tưởng về "idol mạng" cần có sự chung tay của cộng đồng, đặc biệt là vai trò quan trọng của báo chí, truyền thông chính thống để người trẻ không chỉ nhìn vào khía cạnh màu hồng mà tôn sùng, hay bắt chước theo lối sống của những người này.
PGS.TS Trần Thành Nam nhận định, sẽ rất nguy hiểm nếu giới trẻ coi các "giang hồ mạng", "thánh chửi" là thần tượng, người truyền cảm hứng.
Việc tôn sùng các thần tượng này càng khiến những trò nhố nhăng trở thành chuẩn mực.
Người trẻ vì thế mất dần khả năng bất bình, tức giận, mất khả năng tỏ thái độ với những vấn đề tiêu cực trong cuộc sống. Việc không tỏ rõ thái độ chẳng khác nào đồng lõa, tiếp tay lan truyền những xu hướng xấu.