Chính phủ vừa ban hành Nghị định 233/2025 quy định cơ chế tài chính về bảo hiểm xã hội (BHXH), bảo hiểm y tế (BHYT), bảo hiểm thất nghiệp (BHTN).
Điểm đáng chú ý là nghị định siết chặt cơ chế quản lý thu - chi, đồng thời đảm bảo quyền lợi người hưởng lương hưu, trợ cấp không bị chậm chi trả trong bất cứ tình huống nào.
Nếu ngân sách chậm chuyển, quỹ BHXH phải ứng tiền để chi trả
Theo quy định mới, hằng tháng Bộ Tài chính sẽ chuyển kinh phí lương hưu, trợ cấp BHXH từ ngân sách vào quỹ BHXH để chi trả. Tuy nhiên, trong trường hợp chưa kịp có dự toán hoặc ngân sách chưa chuyển kịp, BHXH Việt Nam buộc phải tạm ứng từ quỹ hưu trí và tử tuất để trả ngay cho người dân.
Điều này nhằm khắc phục tình trạng chậm trễ, giúp người nghỉ hưu và người hưởng trợ cấp yên tâm, không lo bị gián đoạn nguồn thu nhập hằng tháng.
Ảnh minh hoạ: Chí Hiếu
Nghị định cũng quy định chặt chẽ việc xử lý doanh nghiệp chậm đóng, trốn đóng BHXH, BHTN, BHYT. Các khoản tiền phạt sẽ được bổ sung trực tiếp vào quỹ để bù đắp và đảm bảo quyền lợi người lao động.
Cụ thể, tiền phạt BHXH được bổ sung vào các quỹ thành phần (ốm đau, thai sản; tai nạn lao động - bệnh nghề nghiệp; hưu trí - tử tuất); tiền phạt BHYT được đưa vào quỹ dự phòng; tiền phạt BHTN được đưa trở lại quỹ BHTN.
Có thể chi trả gộp 2 tháng dịp Tết hoặc thiên tai, dịch bệnh
Đáng chú ý, trong những thời điểm đặc biệt như Tết Nguyên đán, thiên tai, dịch bệnh hoặc khi có chỉ đạo của cấp có thẩm quyền, Giám đốc BHXH Việt Nam có thể quyết định chi trả gộp 2 tháng lương hưu, trợ cấp để người hưởng thuận tiện trong chi tiêu, sinh hoạt.
Nghị định cũng siết chặt quy trình thu - chi. Tiền đóng BHXH, BHTN được chuyển định kỳ hằng tháng; BHYT định kỳ hằng quý. Trước ngày 10 hằng tháng, BHXH Việt Nam phải chuyển kinh phí chi tổ chức, hoạt động cho các đơn vị trực thuộc.
Các khoản chi ứng dụng công nghệ thông tin, cải tạo trụ sở, đầu tư phát triển được quản lý chặt chẽ, theo đúng dự toán và tiến độ.
Việc ứng dụng công nghệ thông tin được kỳ vọng sẽ giúp quản lý quỹ minh bạch hơn, đồng thời rút ngắn thời gian giải quyết chế độ, tạo thuận lợi cho người dân và doanh nghiệp.
Nghị định 233/2025 có hiệu lực thi hành kể từ ngày ký (26/8) và áp dụng từ ngày 1/7. Đây được xem là bước quan trọng để bảo vệ quyền lợi người tham gia BHXH, BHTN, BHYT, đặc biệt là đảm bảo chi trả đầy đủ, kịp thời cho người hưởng lương hưu và trợ cấp.