Thủ tướng Phạm Minh Chính đồng ý về chủ trương với đề xuất về ứng ngân sách nhà nước từ nguồn tăng thu năm 2025 cho Quỹ bình ổn giá xăng dầu.
Tại cuộc họp về hỗ trợ bình ổn giá xăng dầu ngày 20/3, Thủ tướng Phạm Minh Chính nhắc lại mục tiêu cao nhất là không để thiếu năng lượng, xăng dầu, đứt gãy chuỗi cung ứng, sản xuất, kinh doanh và giảm tác động tiêu cực tới điều hành kinh tế vĩ mô.
Theo Thủ tướng, Việt Nam phải chuẩn bị trước cho trường hợp Quỹ bình ổn giá xăng dầu bị thiếu hụt trong bối cảnh khủng hoảng năng lượng toàn cầu diễn biến nhanh, có thể kéo dài. Theo đó, ông đồng ý chủ trương ứng ngân sách nhà nước từ nguồn tăng thu năm 2025 cho Quỹ bình ổn giá xăng dầu. Khi khủng hoảng qua đi, nhà điều hành sẽ lấy nguồn của quỹ để trả lại ngân sách.
Bộ Tài chính được giao phối hợp Văn phòng Chính phủ, Bộ Công Thương hoàn thiện dự thảo, xin chủ trương của cấp có thẩm quyền. Thời gian dự kiến áp dụng đến hết 15/4. Trường hợp kéo dài, Chính phủ sẽ theo dõi, báo cáo lại cấp có thẩm quyền.
Thủ tướng Phạm Minh Chính phát biểu tại cuộc họp ngày 20/3. Ảnh: VGP
Từ kỳ điều hành ngày 10/3, công cụ Quỹ bình ổn xăng dầu được liên Bộ Công Thương - Tài chính sử dụng lại sau hơn 2 năm "đóng băng". Chỉ trong hơn nửa tháng từ khi biến động Trung Đông xảy ra, liên Bộ đã chi sử dụng 6 lần với mức chi hơn 3.060 tỷ đồng. Hiện quỹ này còn khoảng 2.600 tỷ, theo số liệu của Bộ Công Thương.
Tuần trước, Bộ này cho biết Quỹ bình ổn xăng dầu chỉ có thể tiếp tục hỗ trợ bình ổn giá trong nước khoảng 15 ngày nếu duy trì mức chi như hiện nay (3.000-4.000 đồng với xăng, dầu hỏa, mazut và dầu diesel là 4.000-5.000 đồng).
Căng thẳng tại Trung Đông từ cuối tháng 2, đang khiến thị trường năng lượng toàn cầu phản ứng mạnh hơn nhiều đợt leo thang giữa Israel và Iran vào giữa năm ngoái. Trước bối cảnh đó, giá xăng dầu tại Việt Nam - quốc gia phụ thuộc một phần vào nguồn nhập khẩu - cũng được điều hành khác trước. Tần suất điều chỉnh giá dày hơn, Quỹ bình ổn được xả mạnh trở lại và nhiều công cụ chính sách được kết hợp nhằm ứng phó với biến động năng lượng toàn cầu.
Khi giá thế giới biến động liên tục, với việc ban hành Nghị quyết 36, Chính phủ cho phép cơ quan quản lý điều hành giá xăng dầu linh hoạt hơn, không nhất thiết phải chờ đủ chu kỳ 7 ngày. Tức là, ngay khi giá cơ sở tăng từ 7% trở lên so với kỳ công bố liền kề trước, liên bộ Công Thương có thể điều hành giá ngay hôm sau.
Ngoài Quỹ bình ổn, lãnh đạo Chính phủ cũng lưu ý các bộ ngành theo dõi sát tình hình, phản ứng kịp thời trên cơ sở dữ liệu và thực tiễn. Các giải pháp cần có lộ trình phù hợp, tránh giật cục, không gây sốc cho thị trường.
"Quản lý, điều hành thị trường xăng dầu phải bảo đảm có kiểm soát, góp phần bình ổn giá, đồng thời tính đến mặt bằng giá xăng dầu tại các nước lân cận để vừa hỗ trợ người dân, doanh nghiệp, vừa phòng chống buôn lậu qua biên giới", ông nói.
Thủ tướng giao Phó thủ tướng Hồ Đức Phớc chỉ đạo các nội dung về ngân sách, thuế, phí và lệ phí. Phó thủ tướng Bùi Thanh Sơn chỉ đạo về điều hành, bình ổn thị trường xăng dầu.
Hiện mỗi lít xăng RON 95-III là 30.690 đồng, dầu diesel 33.420 đồng sau kỳ điều chỉnh tối 19/3. Sau điều chỉnh, giá xăng RON-95 ở mức cao nhất từ tháng 7/2022 - giai đoạn xảy ra khủng hoảng năng lượng do cuộc chiến giữa Nga - Ukraine. Song mức này vẫn thấp hơn mức đỉnh 32.870 đồng một lít thiết lập vào tháng 6/2022. Còn dầu hỏa và mazut cùng ghi nhận mức cao kỷ lục từ năm 2019 trở lại đây.
Với ngưỡng giá hiện tại, mỗi lít xăng RON 95-III, dầu diesel cao hơn lần lượt 52% và 73% so với cuối tháng 2 - thời điểm trước khi xảy ra xung đột Trung Đông. Các chuyên gia kiến nghị ngoài sử dụng Quỹ bình ổn giá xăng dầu, nhà điều hành cũng cần linh hoạt, xem xét điều chỉnh thuế, phí để hạ nhiệt giá xăng dầu, giảm áp lực cho người dân và doanh nghiệp.