Bộ Xây dựng sẽ cắt giảm tối thiểu 50% thời gian giải quyết thủ tục và chi phí liên quan đến nhà ở xã hội. Ngân hàng Nhà nước khẳng định sẽ tạo điều kiện thuận lợi về tín dụng, lãi suất.
Tại hội thảo “Nhà ở xã hội: Bứt tốc nguồn cung, đảm bảo công bằng thụ hưởng” do Báo Tiền Phong tổ chức sáng 12/3, Thứ trưởng Bộ Xây dựng Nguyễn Văn Sinh cho biết các dự án nhà ở xã hội sắp tới sẽ được đưa vào nhóm “luồng xanh” về thủ tục hành chính.
Giảm một nửa thời gian làm thủ tục
Theo Thứ trưởng Nguyễn Văn Sinh, các dự án nhà ở xã hội sẽ được đưa vào nhóm “luồng xanh” về thủ tục hành chính, cho phép thực hiện song song nhiều quy trình nhằm cắt giảm tối thiểu 50% thời gian giải quyết thủ tục và chi phí tuân thủ cho doanh nghiệp.
Tiến độ triển khai chương trình sẽ được tổng hợp, báo cáo Thủ tướng định kỳ hàng tháng và hằng quý để kịp thời có giải pháp chỉ đạo, điều hành.
Điều này nhằm phục vụ mục tiêu thúc đẩy tiến độ chương trình phát triển 1 triệu căn nhà ở xã hội, với mục tiêu phấn đấu hoàn thành vào năm 2028, sớm hơn 2 năm so với kế hoạch ban đầu.
Ông Nguyễn Văn Sinh - Thứ trưởng Bộ Xây dựng (Ảnh: BTC).
Theo báo cáo của Bộ Xây dựng, đến nay cả nước đang triển khai 737 dự án nhà ở xã hội với quy mô 701.247 căn, tương đương khoảng 70% mục tiêu của Đề án phát triển 1 triệu căn nhà ở xã hội.
Trong đó, 196 dự án đã hoàn thành với 170.673 căn; 220 dự án đang khởi công xây dựng với 214.948 căn; và 321 dự án đã được chấp thuận chủ trương đầu tư với quy mô 315.626 căn.
Riêng trong năm 2025, cả nước đã hoàn thành 103.113 căn hộ, đạt 103% so với mục tiêu 100.000 căn đề ra. Có 20 địa phương hoàn thành và vượt chỉ tiêu, góp phần giúp kết quả chung vượt kế hoạch.
Sang năm 2026, Chính phủ đặt mục tiêu phát triển khoảng 158.700 căn nhà ở xã hội. Tuy nhiên, quy mô các dự án đang triển khai hiện đã lên tới gần 215.000 căn, vượt kế hoạch của năm nay. Chỉ riêng trong tháng 2, các địa phương đã khởi công thêm 28 dự án với khoảng 20.000 căn hộ.
Để đẩy nhanh tiến độ chương trình, Bộ Xây dựng cho biết sẽ triển khai 9 nhóm giải pháp trọng tâm. Trong đó, việc hoàn thiện cơ chế chính sách, tháo gỡ vướng mắc cho dự án và phối hợp chặt chẽ với các địa phương để theo sát tiến độ được xem là những nhiệm vụ trọng tâm.
Các địa phương cũng được yêu cầu đưa chỉ tiêu phát triển nhà ở xã hội vào kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội hàng năm, đồng thời chủ động chuẩn bị quỹ đất sạch có vị trí thuận lợi, hạ tầng đồng bộ để phát triển dự án mới.
Ngoài ra, các chủ đầu tư được đề nghị tập trung nguồn lực để hoàn thành những dự án đang khởi công trong năm nay. Các cơ chế đặc thù cũng sẽ được nghiên cứu nhằm thu hút doanh nghiệp có năng lực tài chính và quỹ đất tham gia phát triển nhà ở xã hội.
Ưu tiên nguồn vốn tín dụng cho nhà ở xã hội
Cũng tại hội thảo, Phó thống đốc Ngân hàng Nhà nước Nguyễn Ngọc Cảnh cho biết thời gian qua, ngành ngân hàng luôn ưu tiên hướng dòng vốn vào phân khúc nhà ở giá rẻ, nhà ở cho người thu nhập thấp.
Hiện tổng dư nợ cho vay nhà ở xã hội đạt khoảng 41.000 tỷ đồng, trong đó Ngân hàng Chính sách xã hội hơn 25.000 tỷ đồng và các ngân hàng thương mại trên 16.000 tỷ đồng.
Trong số dư nợ của khối ngân hàng thương mại, khoảng 9.000 tỷ được cho vay theo cơ chế thương mại thông thường, trong khi gần 7.000 tỷ đồng được triển khai theo các chương trình tín dụng ưu đãi dành riêng cho nhà ở xã hội.
Ông Nguyễn Ngọc Cảnh - Phó thống đốc Ngân hàng Nhà nước (Ảnh: BTC).
Các ngân hàng cũng đã cam kết tiếp tục bố trí nguồn vốn cho các dự án nhà ở xã hội trong thời gian tới. Quy mô nguồn vốn dành cho chương trình này trong giai đoạn 5 năm dự kiến khoảng 120.000 tỷ đồng.
Để khuyến khích các ngân hàng tham gia chương trình, Ngân hàng Nhà nước cho phép không tính dư nợ của gói tín dụng này vào hạn mức tăng trưởng tín dụng hằng năm của từng ngân hàng, đồng thời duy trì mặt bằng lãi suất điều hành ổn định nhằm tạo điều kiện giảm lãi suất cho vay.
Hiện lãi suất cho vay đối với chủ đầu tư khoảng 6,1%/năm và người mua nhà ở xã hội khoảng 5,6%/năm, được đánh giá là mức ưu đãi so với mặt bằng thị trường.
Đồng quan điểm, ông Nguyễn Xuân Bắc - Phó Vụ trưởng Vụ Tín dụng các ngành kinh tế, Ngân hàng Nhà nước - nhấn mạnh ngành ngân hàng luôn xác định tín dụng là một trong những nguồn lực quan trọng để thúc đẩy phát triển nhà ở xã hội.
Vì vậy, thời gian qua, Ngân hàng Nhà nước đã xây dựng và triển khai nhiều cơ chế, chính sách tín dụng mang tính đặc thù nhằm hỗ trợ cả chủ đầu tư dự án cũng như người dân có nhu cầu mua nhà.
Hiện có ba nhóm chính sách nổi bật đang được triển khai để thúc đẩy tín dụng cho nhà ở xã hội. Thứ nhất, quy định hệ số rủi ro đối với các khoản cho vay mua nhà ở xã hội thấp hơn so với các khoản vay bất động sản thương mại thông thường.
Thứ hai, triển khai các chương trình tín dụng ưu đãi dành riêng cho lĩnh vực này. Thứ ba, Ngân hàng Nhà nước cũng đã có những cơ chế điều hành nhằm tạo điều kiện thuận lợi cho các ngân hàng thương mại mở rộng tín dụng đối với lĩnh vực nhà ở xã hội, đồng thời khuyến khích các tổ chức tín dụng tích cực tham gia các chương trình ưu đãi.