Dự kiến từ 10/12, Hà Nội vận hành đồng loạt 1.837 camera và hệ thống đèn tín hiệu ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI), điều khiển tự động theo dữ liệu lưu lượng. Với hệ thống "mắt thần" dày đặc như vậy trên đường, nhiều hành vi vi phạm sẽ dễ dàng bị phát hiện, người điều khiển ô tô, xe máy cần lưu ý tránh, tự rèn cho mình ý thức chấp hành luật giao thông.
Dưới đây là một số lỗi thường gặp:
Dừng, đỗ xe sai quy định
Đây là lỗi phổ biến của tài xế taxi khi đón, trả khách, cũng như nhiều người khác khi có nhu cầu ghé vào các cửa hàng ở mặt phố, bất chấp việc có biển cấm.
Trên nhiều tuyến đường, dù có biển báo cấm dừng, đỗ xe nhưng nhiều người vẫn hồn nhiên vi phạm (Ảnh: Hải Long).
Theo Nghị định 168/2024, mức phạt đối với lỗi dừng, đỗ ô tô không sát lề đường hoặc ở nơi có biển báo cấm là từ 800.000 đồng đến 1 triệu đồng.
Nếu vi phạm lỗi này mà gây ùn tắc giao thông thì bị phạt 4-6 triệu đồng và trừ 2 điểm giấy phép lái xe (GPLX).
Nếu dừng, đỗ ô tô sai quy định mà gây tai nạn giao thông thì tài xế bị phạt 20-22 triệu đồng và trừ 10 điểm GPLX.
Để tránh mắc lỗi này, người điều khiển phương tiện cần chú ý quan sát biển báo.
Đè vạch kẻ liền, vạch xương cá
Mật độ giao thông đông đúc và thói quen vượt ẩu, tạt rẽ tuỳ tiện khiến nhiều người có nguy cơ mắc lỗi đè vạch kẻ liền và vạch xương cá.
Theo Nghị định 160/2024, mức phạt đối với người điều khiển xe máy không chấp hành hiệu lệnh, chỉ dẫn của biển báo hiệu, vạch kẻ đường là 200.000-400.000 đồng nếu không gây tai nạn, và 10-14 triệu đồng, trừ 10 điểm GPLX nếu gây tai nạn.
Trong khi đó, mức phạt tương ứng với người điều khiển ô tô là 400.000-600.000 đồng nếu không gây tai nạn, và 20-22 triệu đồng, trừ 10 điểm GPLX nếu gây tai nạn.
Vừa lái xe vừa sử dụng điện thoại
Lỗi này thường gặp nhất ở các shipper, xe ôm công nghệ hoặc người lái ô tô, do lâu nay ít bị xử lý, tạo thành thói quen xấu và nguy hiểm khi tham gia giao thông.
Tình trạng người điều khiển các phương tiện tham gia giao thông sử dụng điện thoại rất phổ biến (Ảnh: Trần Thanh).
Đối với lỗi sử dụng điện thoại khi điều khiển xe máy tham gia giao thông, mức phạt là 800.000-1 triệu đồng, trừ 4 điểm GPLX nếu không gây tai nạn giao thông và 10-14 triệu đồng, trừ 10 điểm GPLX nếu gây tai nạn giao thông.
Với người điều khiển ô tô, mức phạt là 4-6 triệu đồng, trừ điểm 4 điểm GPLX nếu không gây tai nạn giao thông; và phạt 20-22 triệu đồng, trừ 10 điểm GPLX nếu gây tai nạn giao thông.
Luật Trật tự, An toàn giao thông đường bộ năm 2024 nghiêm cấm hành vi "dùng tay cầm và sử dụng điện thoại hoặc thiết bị điện tử khác khi điều khiển phương tiện tham gia giao thông đang di chuyển trên đường bộ".
Do đó, để không mắc lỗi này, người điều khiển phương tiện nên dùng giá đỡ điện thoại nếu thường xuyên phải xem bản đồ, tin nhắn..., nhưng vẫn phải đảm bảo an toàn giao thông.
Không cài dây an toàn
Với quan niệm nếu chỉ đi chậm trong phố thì ít nguy cơ xảy ra va chạm nghiêm trọng, nên nhiều người không có thói quen cài dây đai an toàn, lựa chọn sử dụng chốt cài dây an toàn giả, hoặc cài dây an toàn ra sau lưng, để giải quyết sự khó chịu do tiếng cảnh báo "bíp bíp" liên tục phát ra từ trên xe gây ra, mà quên mất yếu tố an toàn của bản thân.
Theo Nghị định 168/2024, mức phạt đối với hành vi không thắt dây đai an toàn khi điều khiển ô tô chạy trên đường là 800.000-1 triệu đồng. Mức phạt này cũng áp dụng đối với lỗi chở người trên ô tô không thắt dây đai an toàn (tại vị trí có trang bị dây đai an toàn) khi xe đang chạy.
Hơn cả các mức phạt, việc cài dây an toàn là để hạn chế chấn thương, giảm nguy cơ tử vong cho người đi ô tô. Việc này không chỉ có ý nghĩa với tài xế và người ngồi ghế phụ phía trước, mà với cả người ngồi hàng ghế sau.
Nếu không cài dây an toàn, người ngồi ở ghế sau có thể làm thương, thậm chí gây thương vong cho người ngồi ghế trước khi xảy ra va chạm, vì theo quán tính người ngồi sau sẽ lao mạnh về phía trước, đẩy người ngồi trước lao vào tay lái, trụ A hay điểm va chạm phía trước, dẫn tới nguy cơ chấn thương cao hơn.
Đi sai làn đường
Đây là lỗi mà cả người đi ô tô và xe máy thường xuyên mắc phải dù có biển báo phân làn đường rõ ràng, đặc biệt là việc đi vào làn dành riêng cho xe buýt nhanh (làn BRT) hoặc trên những đoạn đường có phân làn ô tô, xe máy như Phạm Văn Đồng, Võ Chí Công...
Một chiếc ô tô đi sai làn bị camera AI phát hiện (Ảnh: Cục CSGT).
Đối với người điều khiển xe máy, lỗi đi không đúng phần đường hoặc làn đường quy định (làn cùng chiều hoặc làn ngược chiều) có mức phạt 600.000-800.000 đồng, trừ 2 điểm GPLX (tuỳ trường hợp) nếu không gây tai nạn giao thông, và 10-14 triệu đồng, trừ 10 điểm GPLX nếu gây tai nạn giao thông.
Với người điều khiển ô tô, mức phạt với lỗi đi không đúng làn đường sẽ là 4-6 triệu đồng, trừ 2 điểm GPLX nếu không gây tai nạn, và 20-22 triệu đồng, trừ 10 điểm GPLX nếu gây tai nạn giao thông.
Xe máy leo vỉa hè
Nhiều trường hợp vi phạm, đi xe máy lên vỉa hè (Ảnh: Trần Thanh).
Đây là lỗi nhiều người đi xe máy mắc phải khi đường đông vào giờ cao điểm, gây nguy hiểm cho người đi bộ và gây mất trận tự giao thông, đồng thời khiến gạch lát vỉa hè nhanh hỏng.
Theo Nghị định 168/2024, lỗi này bị áp dụng mức phạt tiền 4-6 triệu đồng và trừ 2 điểm GPLX, trừ trường hợp đi qua vỉa hè để vào nhà hoặc cơ quan, bãi giữ xe...
Người điều khiển phương tiện có thể sử dụng ứng dụng VNeTraffic hoặc truy cập trang web của Cục Cảnh sát giao thông để chủ động kiểm tra xem mình có bị phạt nguội hay không và thực hiện nộp phạt online sau khi có biên bản xử lý vi phạm.