Kiến tạo thể chế, không gian phát triển vượt trội cho Hà Nội

t biểu khai mạc Hội thảo, Ủy viên Trung ương Đảng, Thứ trưởng Bộ Tư pháp Phan Chí Hiếu cho biết, công tác chuẩn bị cho dự án Luật Thủ đô sửa đổi đã được Bộ Tư pháp phối hợp với UBND TP Hà Nội, các Bộ, ngành và một số địa phương chuẩn bị công phu, nghiêm túc.

Theo Thứ trưởng, ngay từ khi được giao nhiệm vụ chủ trì soạn thảo, Bộ Tư pháp đã xác định đây không chỉ đơn thuần là một dự án luật mà đây là dịp để kiến tạo thể chế, tạo không gian pháp lý đủ mạnh cho Hà Nội chủ động phát triển. 

Đặc biệt, lần này có cách tiếp cận rất mới là Luật Thủ đô sẽ đặt nền tảng pháp lý để Hà Nội thử nghiệm một số cơ chế, chính sách mới, đóng vai trò là “mô hình mẫu” để có thể đánh giá, tổng kết và nếu đủ cơ sở sẽ nhân rộng ra phạm vi cả nước.

Ý kiến về bảo toàn giá trị sử dụng gốc

Liên quan đến lĩnh vực giáo dục và y tế, ông Nguyễn Hải Nam (Hiệu trưởng Trường Đại học Dược Hà Nội) nêu ý kiến tại hội thảo: Tại khoản 2, Điều 15 về phát triển văn hóa, thể thao và du lịch có nội dung về bảo tồn di sản trên cơ sở yếu tố gốc và giá trị di sản, đề nghị Ban soạn thảo xem xét, điều chỉnh lại nội dung này thành trên cơ sở bảo tồn giá trị sử dụng gốc. 

Theo Hiệu trưởng Trường Đại học Dược Hà Nội, thời gian qua, có đề xuất di dời Trường Đại học Dược Hà Nội. Nhưng có nhiều ý kiến của các tri thức, sinh viên đề xuất không di dời mà vẫn bảo toàn giá trị sử dụng gốc. 

“Trên thế giới, có rất nhiều trường đại học vẫn duy trì phần cơ sở gốc trong nội đô, đó chính là linh hồn của Thủ đô. Theo tôi, góp ý là trên cơ sở giá trị gốc của di sản để chúng ta có giải pháp làm sao vừa duy trì được giá trị sử dụng gốc vừa bảo tồn được di sản”, ý kiến của ông Nguyễn Hải Nam.

Cũng tại hội thảo, bà Trần Thị Nhị Hà (Phó Chủ nhiệm Uỷ ban Dân nguyện và Giám sát của Quốc hội) cho biết, dự kiến Luật Thủ đô sẽ được Quốc hội thông qua ngay tại kỳ họp thứ nhất Quốc hội khóa XVI theo quy trình một kỳ họp, qua đó thể hiện sự đồng hành, quyết tâm cao của Quốc hội đối với Chính phủ và các địa phương trong việc hoàn thiện thể chế cho Thủ đô. 

Đánh giá về dự thảo luật, bà Hà ghi nhận nhiều nội dung thể hiện sự đột phá, đặc biệt là việc phân quyền mạnh mẽ và chuyển từ tư duy “thực thi chính sách” sang “thiết kế chính sách”. 

Đi sâu vào Điều 17 về phát triển hệ thống y tế và an sinh xã hội, bà Hà cho rằng, nội dung của dự thảo chưa có nhiều điểm mới so với Luật Thủ đô năm 2024, trong khi chưa làm rõ được định vị mô hình y tế Thủ đô. Theo bà, việc xác định rõ mô hình y tế sẽ là cơ sở để HĐND và UBND TP thiết kế các chính sách phù hợp.

Bà Trần Thị Nhị Hà cũng lưu ý, cần thể chế hóa đầy đủ tinh thần của Nghị quyết 72 về một số giải pháp đột phá, tăng cường bảo vệ, chăm sóc và nâng cao sức khoẻ nhân dân, đặc biệt là các mô hình như bác sĩ gia đình, khám chữa bệnh từ xa, nhằm giảm tải cho tuyến trên và nâng cao khả năng tiếp cận dịch vụ y tế của người dân. 

Phó Chủ nhiệm Uỷ ban Dân nguyện và Giám sát của Quốc hội cũng chỉ ra sự chưa thống nhất giữa dự thảo Luật Thủ đô với Luật Khám bệnh, chữa bệnh hiện hành khi mở rộng thẩm quyền quyết định giá dịch vụ, bao gồm cả dịch vụ theo yêu cầu – vốn thuộc thẩm quyền của cơ sở khám chữa bệnh. Điều này có thể làm gia tăng gánh nặng quản lý cho thành phố nếu không được thiết kế hợp lý.

Đặc biệt, bà Hà kiến nghị bổ sung các thiết chế quan trọng như hồ sơ sức khỏe điện tử, cơ chế thí điểm bác sĩ gia đình đô thị, cũng như mở rộng hợp tác công – tư trong cung ứng dịch vụ y tế công cộng. Đây là những nội dung có ý nghĩa nền tảng, góp phần xây dựng hệ thống y tế Thủ đô hiện đại, hiệu quả và bền vững.

Bế mạc hội thảo, Thứ trưởng Bộ Tư pháp Phan Chí Hiếu ghi nhận tối đa các ý kiến trao đổi và cho biết, Bộ Tư pháp sẽ phối hợp chặt chẽ với UBND TP Hà Nội để tiếp tục nghiên cứu, hoàn thiện Luật Thủ đô (sửa đổi) sau khi được Quốc hội cho ý kiến vào ngày 6/4 tới đây.