Các bị cáo tổ chức việc đưa, nhận hối lộ theo từng dây chuyền kiểm định, thu tiền của chủ phương tiện và môi giới để bỏ qua lỗi kỹ thuật, cho xe không đủ điều kiện đạt kết quả kiểm định.
Sáng 8/1, TAND TPHCM mở phiên xét xử sơ thẩm 64 bị cáo trong vụ án đưa, nhận hối lộ xảy ra tại Trung tâm Đăng kiểm xe cơ giới 50-04V (TPHCM).
Trong số các bị cáo, Nguyễn Xuân Hải (Giám đốc Trung tâm Đăng kiểm 50-04V), Chu Đình Hiệp (Phó Giám đốc Trung tâm) cùng 13 bị cáo khác bị xét xử về tội Nhận hối lộ. Bị cáo Nguyễn Hữu Chinh (lao động tự do) bị xét xử về hai tội Nhận hối lộ và Đưa hối lộ. Ngoài ra, bị cáo Nguyễn Văn Chiến (lao động tự do) và 47 bị cáo khác bị xét xử về tội Đưa hối lộ.
Phiên tòa do Thẩm phán Đoàn Thị Hương Giang làm chủ tọa, dự kiến kéo dài đến ngày 22/1.
Bị cáo Nguyễn Xuân Hải (Ảnh: Thỏ Mộc).
Đại diện Viện KSND TPHCM tham gia phiên tòa gồm bà Trần Thị Liên, ông Phạm Văn Hiền và bà Lê Trương Hà Linh.
Tòa án đã triệu tập 86 người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan, trong đó có hai cựu Cục trưởng Cục Đăng kiểm Việt Nam là Trần Kỳ Hình và Đặng Việt Hà. Theo báo cáo, của thư ký, ông Hình và ông Hà không có mặt tại phiên tòa.
Trong vụ án này, các bị cáo Hoàng Tuấn Anh và Đinh Đức Thuần (cùng 48 tuổi) hiện đang bị truy nã. Quá trình điều tra, các cơ quan tiến hành tố tụng đã tống đạt hợp lệ các quyết định tố tụng, nên quyết định xét xử vắng mặt hai bị cáo này.
Theo cáo trạng, đây là vụ án tham nhũng có tính chất đặc biệt nghiêm trọng, gây thiệt hại lớn trong lĩnh vực quản lý nhà nước đối với hoạt động đăng kiểm phương tiện cơ giới. Các bị cáo đều là những người có trình độ chuyên môn, nghiệp vụ cao, được giao nhiệm vụ kiểm tra, giám sát điều kiện an toàn kỹ thuật của phương tiện là lĩnh vực ảnh hưởng trực tiếp đến an toàn, tính mạng của người dân.
Kết quả điều tra xác định, tổng số tiền các đăng kiểm viên tại Trung tâm 50-04V đã nhận hối lộ là 6,3 tỷ đồng. Trong quá trình kiểm định, các đăng kiểm viên đã nhận tiền của chủ phương tiện, người đi đăng kiểm hoặc đối tượng môi giới để bỏ qua lỗi kỹ thuật, cho phương tiện không đủ điều kiện vẫn được cấp giấy chứng nhận kiểm định. Tuy nhiên, hành vi này được xác định mang tính cá biệt, không diễn ra thường xuyên, liên tục.
Các bị cáo tại tòa (Ảnh: Thỏ Mộc).
Để bảo đảm đủ chỉ tiêu số lượt phương tiện kiểm định do Cục Đăng kiểm giao, đồng thời tăng thu nhập và có chi phí tiếp khách, ngoại giao với lãnh đạo Cục Đăng kiểm, bị cáo Nguyễn Xuân Hải đã chủ trương cho phép các đăng kiểm viên nhận tiền để bỏ qua lỗi kỹ thuật. Hải cũng cho phép thợ sửa chữa vào sửa chữa ngay tại dây chuyền, giúp phương tiện không phải kiểm định lại.
Theo thỏa thuận, mỗi dây chuyền kiểm định hàng tuần phải đưa cho Hải 10 triệu đồng để sử dụng cho mục đích ngoại giao, tiếp khách. Hải trực tiếp thông báo chủ trương này cho các phụ trách dây chuyền; sau đó, các phụ trách dây chuyền phổ biến lại cho đăng kiểm viên và thống nhất thực hiện.
Số tiền nhận hối lộ trong mỗi dây chuyền được tập hợp, trích ra một khoản cố định đưa cho Hải, phần còn lại chia đều cho Ban Giám đốc và các đăng kiểm viên. Đến tháng 3/2022, khi biết có chủ trương các trung tâm đăng kiểm khối V phải “chung chi” hàng tháng cho Đặng Việt Hà theo số lượt phương tiện kiểm định đạt, Hải yêu cầu tăng số tiền đưa hàng tuần lên 13 triệu đồng/dây chuyền.
Để phân biệt các phương tiện có “chung chi”, bà Lưu Cao Mỹ Dạ đã đánh dấu ký hiệu riêng trên phiếu kiểm định, tương ứng với từng đăng kiểm viên hoặc đối tượng môi giới. Mức tiền hối lộ được thống nhất cụ thể: nếu đăng kiểm viên nhận trực tiếp thì từ 300.000 đồng đến 1 triệu đồng/xe; nếu qua môi giới thì mức tiền thấp hơn.
Số tiền đưa cho Hải được chuyển khoản hoặc giao tiền mặt hàng tuần. Hải sử dụng khoản tiền này để đưa cho Trần Kỳ Hình và Đặng Việt Hà khi ra Cục Đăng kiểm Việt Nam công tác hoặc khi các cá nhân này vào TPHCM.
Quá trình điều tra xác định, Nguyễn Xuân Hải và Chu Đình Hiệp phải chịu trách nhiệm hình sự chung đối với toàn bộ số tiền hối lộ 6,3 tỷ đồng xảy ra tại Trung tâm Đăng kiểm 50-04V.