100% công trình xây dựng dùng vốn ngân sách tại Hà Nội phải ứng dụng vật liệu tái chế từ chất thải xây dựng thay vì khai thác tài nguyên, theo mục tiêu đặt ra đến năm 2030.
UBND TP Hà Nội ban hành quyết định phê duyệt Đề án "Tổng thể công tác quản lý chất thải rắn xây dựng trên địa bàn thành phố Hà Nội giai đoạn đến năm 2030" ngày 6/6.
Một dự án giao thông của quận Long Biên đang xây dựng, 27/11/2023. Ảnh: Ngọc Thành
Theo mục tiêu đến năm 2030, thành phố khuyến khích các công trình xây dựng dùng vốn ngoài ngân sách ứng dụng vật liệu tái chế từ chất thải rắn xây dựng. Với dự án dùng vốn ngân sách, việc ứng dụng trên là bắt buộc.
Thành phố cũng hướng mục tiêu thu gom 90% tổng chất thải rắn xây dựng phát sinh tại các đô thị, xử lý đáp ứng yêu cầu bảo vệ môi trường. Trong đó, 60% được tái sử dụng hoặc tái chế thành sản phẩm, vật liệu bằng công nghệ phù hợp.
Chất thải rắn xây dựng là đất đá, gạch vỡ, đất lẫn tàn tích cây trồng, vật liệu không đạt yêu cầu phát sinh trong quá trình thiết kế, chuẩn bị mặt bằng và thi công.
Nhu cầu vật liệu xây dựng của Hà Nội đứng thứ hai cả nước, sau TP HCM. Theo nghiên cứu của nhóm tác giả từ Đại học Giao thông Vận tải và Đại học Tài nguyên và Môi trường Hà Nội trên Tạp chí Tài nguyên Môi trường năm 2022, Hà Nội thải hơn 4.000 tấn chất thải rắn xây dựng năm 2021, dự kiến tăng lên hơn 9.400 tấn năm 2025. Theo đề án mới phê duyệt, lượng chất thải này dự báo ở mức 3.400 tấn mỗi ngày vào năm 2030.
Về địa điểm xử lý chất thải rắn xây dựng, Hà Nội yêu cầu tiếp tục sử dụng hai khu vực gồm khu 6,5 ha nút giao Pháp Vân Cầu Giẽ (quận Hoàng Mai) và bãi chôn lấp Nguyên Khê (huyện Đông Anh) đến năm 2026.
Giai đoạn đến năm 2030, ngoài hai khu vực trên, thành phố sẽ đầu tư mới các dự án xử lý, tái chế theo quy hoạch, nâng tổng công suất xử lý lên 4.180 - 4.780 tấn mỗi ngày.
Với giải pháp tiêu thụ vật liệu tái chế từ chất thải xây dựng, Hà Nội yêu cầu chủ đầu tư dự án phải ưu tiên tái chế, tái sử dụng chất thải xây dựng phát sinh ngay tại công trình. Bên cạnh đó, việc trồng cây xanh, thảm cỏ tại dự án đường giao thông và các dự án khác phải sử dụng đất hữu cơ bóc tách từ tầng canh tác đất trồng lúa, hoa màu.
Đồng thời, hoạt động đấu thầu cần ưu tiên tiêu chí sử dụng vật liệu tái chế từ chất thải xây dựng, đảm bảo môi trường.
Ngoài ra, thành phố yêu cầu hoàn thiện chính sách hỗ trợ, quy định việc sử dụng các sản phẩm sau tái chế từ chất thải xây dựng như sản phẩm sau nghiền, gạch không nung.
Thực tế, thành phố đã chủ trương thúc đẩy tái chế chất thải xây dựng và đầu tư một số điểm tập kết, nghiền phế thải xây dựng. Hà Nội cũng đã thí điểm dây chuyền nghiền nhỏ phế thải xây dựng, tái sử dụng làm vật liệu nền móng tại công trường thi công đường Vành đai 3, đoạn Mai Dịch - Nam Thăng Long.
Tuy nhiên, việc thí điểm cũng như ứng dụng các sản phẩm tái chế phế thải này gặp khó do chưa có đầy đủ cơ sở pháp lý cũng như tiêu chuẩn kỹ thuật trong ứng dụng.