Mua nhà trả 95% giá trị căn hộ và đã ở ổn định hơn 10 năm thế nhưng mới đây ngân hàng thông báo xiết nợ khiến các cư dân tại chung cư này bất an, như ngồi trên đống lửa.
Chủ đầu tư bán rồi vẫn mang thế chấp
Trong thông báo số 285 của Ngân hàng Việt Á - Chi nhánh TP.HCM gửi cho Công ty 585 và Ban Quản trị chung cư Phú Thạnh (phường Phú Thạnh, quận Tân Phú, TP.HCM) với nội dung yêu cầu 214 chủ sở hữu căn hộ trong chung cư phải bàn giao căn hộ cho ngân hàng.
Lý do được ngân hàng nêu trong thông báo xiết nhà người dân đã mua là căn cứ vào hợp đồng tín dụng số 55 ngày 2.8.2010 ký giữa Ngân hàng Việt Á - Chi nhánh TP.HCM với Công ty 585, các hợp đồng thế chấp số 104 ngày 8.4.2010, số 03 ngày 24.1.2011 do Ngân hàng Việt Á - Chi nhánh TP.HCM ký với Công ty 585.
Theo hợp đồng tín dụng số 55, các hợp đồng thế chấp số 104 và số 03, Công ty 585 đã sử dụng tài sản thế chấp là 214 căn hộ thuộc dự án khu chung cư cao tầng Phú Thạnh để đảm bảo cho toàn bộ nghĩa vụ nợ của Công ty 585 tại Ngân hàng Việt Á - Chi nhánh TP.HCM.
Hiện nay, khoản nợ vay của Công ty 585 đã bị nợ quá hạn, đã vi phạm các điều khoản của hợp đồng tín dụng và hợp đồng thế chấp đã ký kết. Ngân hàng sẽ khởi kiện Công ty 585 tại tòa án các cấp có thẩm quyền để yêu cầu xử lý phát mãi tài sản thế chấp là 214 căn hộ theo danh mục đính kèm.
Kể từ ngày nhận được thông báo này, Ngân hàng Việt Á - Chi nhánh TP.HCM đề nghị Công ty 585 hoặc Ban Quản trị chung cư Phú Thạnh thông báo đến các ông/bà đang sử dụng tài sản thế chấp (214 căn hộ) có nghĩa vụ phối hợp và bàn giao tài sản cho ngân hàng để xử lý, thu hồi nợ vay Công ty 585 theo thỏa thuận đã ký trong hợp đồng tín dụng, hợp đồng thế chấp và các quy định của pháp luật.
Hơn 800 chủ căn hộ tại chung cư Phú Thạnh bất an vì có nguy cơ mất nhà. Ảnh: Đình Sơn
Nhận được thông báo này, chủ nhân của 214 căn hộ tại chung cư Phú Thạnh như ngồi trên đống lửa, lo lắng đến mất ăn mất ngủ, cuộc sống bị đảo lộn.
Chị Vũ Thị Hồng Nam chủ căn hộ ở chung cư này cho biết, vào năm 2013, chị ký hợp đồng mua bán căn hộ diện tích 110m2 với giá hơn 1,6 tỉ đồng, đã đóng 95% giá trị căn hộ. Chủ đầu tư cam kết 2 năm sau sẽ ra sổ hồng nhưng đến nay sổ hồng chưa thấy đâu còn ngân hàng thì thông báo xiết nhà. Cách đây 2 ngày chính quyền địa phương xuống làm việc với chủ đầu tư nhưng cư dân không biết kết quả thế nào.
"Tôi hiện nay cũng như hơn 800 chủ căn hộ dân khác mất ăn mất ngủ vì để có tiền mua nhà là cả một đời chắt chiu, nay đùng một cái ngân hàng thông báo xiết nhà. Nếu ngân hàng xiết nhà thật thì chúng tôi không biết đi đâu, sống sao nổi. Chúng tôi nhờ cơ quan chức năng đặc biệt là công an vào cuộc xử lý chủ đầu tư vì nhà đã cầm cố ngân hàng từ năm 2010 nhưng sau đó vẫn ký bán cho người dân", chị Nam bức xúc nói.
Chủ đầu tư có dấu hiệu lừa đảo
Theo luật sư Hoàng Thị Thu (Đoàn luật sư TP.HCM), về trách nhiệm dân sự trong quan hệ với khách hàng, Công ty 585 đã vi phạm nghĩa vụ làm thủ tục và thời hạn bàn giao sổ hồng cho khách hàng theo thỏa thuận giữa các bên tại hợp đồng chuyển nhượng. Do đó, Công ty 585 phải chịu các chế tài như: bồi thường thiệt hại, phạt vi phạm… như quy định tại hợp đồng chuyển nhượng và quy định pháp luật liên quan (nếu có).
Về trách nhiệm hình sự, hành vi của Công ty 585 có dấu hiệu lừa đảo nhằm chiếm đoạt tài sản theo quy định tại Điều 139 Bộ luật Hình sự 1999 (đối với hành vi xảy ra trước ngày 1.1.2018) hoặc Điều 174 Bộ luật Hình sự 2015. Nếu việc thế chấp tài sản xảy ra trước khi chuyển nhượng cho khách hàng thì khách hàng là bị hại. Ngược lại, ngân hàng là bên bị lừa đảo chiếm đoạt tài sản nếu Công ty 585 thế chấp tài sản đã bán cho khách hàng để vay tiền.
Hành vi của chủ đầu tư có dấu hiệu lừa đảo. Ảnh: Đình Sơn
Luật sư Hoàng Thu nhấn mạnh, đối với những vụ việc này cần ưu tiên có phương án đảm bảo quyền lợi tối đa cho người dân ổn định nơi sinh sống. Người dân cần khẩn trương gửi đơn tố giác tội phạm đến Cơ quan Cảnh sát điều tra thuộc Bộ Công an hoặc Công an TP.HCM để được giải quyết theo pháp luật.
Luật sư Trần Minh Cường, Đoàn luật sư TP.HCM, cũng cho rằng các hộ dân cần phải rà soát kỹ các hợp đồng mua bán và các văn bản thỏa thuận khác (nếu có) đã ký hợp đồng với chủ đầu tư để xem xét tính pháp lý hợp đồng đã ký của mình. Đồng thời xác định trách nhiệm của các bên liên quan (chủ đầu tư, ngân hàng). Trong trường hợp này rõ ràng chủ đầu tư phải chịu trách nhiệm với các cư dân trong việc đảm bảo quyền sở hữu của cư dân theo hợp đồng mua bán căn hộ đã ký. Tùy theo thỏa thuận các bên đã ký mà cư dân có thể tham gia trong vụ kiện với ngân hàng với tư cách người liên quan hoặc người dân có thể khởi kiện chủ đầu tư ra tòa án để giải quyết nhằm đảm bảo quyền và lợi ích của mình. Trên cơ sở các hồ sơ pháp lý vụ việc trường hợp có dấu hiệu tội phạm thì có thể tố cáo đến cơ quan công an về các hành vi có dấu hiệu vi phạm pháp luật hình sự.