Mới đây, tỉnh Khánh Hòa đưa ra chủ trương tất cả học sinh các trường công lập trong toàn tỉnh phải mặc chung đồng phục quần hoặc váy xanh, áo trắng. Quy định cũng lưu ý các trường không làm đồng phục riêng, không kèm các phụ kiện như cà vạt hay viền tay áo, cổ áo, cầu vai… khác màu. Đặc biệt, các trường không tổ chức dịch vụ may, bán quần áo học sinh dưới bất cứ hình thức nào.
Điều này được nhiều phụ huynh trên cả nước đồng tình vì có thể giúp giảm bớt gánh nặng tài chính đầu năm học. Ngoài ra, học sinh cũng có thể mặc lại đồng phục của nhau dù học khác trường, từ đó giúp tiết kiệm chi phí.
Áp lực quá nhiều loại đồng phục học sinh
Chị Lê Thu Hà, phụ huynh học sinh ở Hà Nội, cho hay mỗi khi vào năm học, các gia đình phải chi rất nhiều khoản đầu năm, trong đó bao gồm cả đồng phục học sinh. Chỉ trong vòng 3 năm đầu cấp THCS, con gái chị đã hai lần phải mua đồng phục do trường thay mẫu mới.
“Khi trường thay hiệu trưởng lại thay đồng phục, phụ huynh chạy theo ‘rất đuối’. Quần áo năm trước còn mới tinh nhưng bỏ đi thì rất lãng phí, cho cũng không ai mặc được vì đã in logo trường”, phụ huynh này chia sẻ.
Trong khi đó, theo chị Hà, có trường hợp học sinh chỉ bị bẩn áo, phụ huynh mong muốn mua thêm cho con, còn chân váy giữ lại tiếp tục sử dụng. Tuy nhiên, nhà trường lại không bán tách lẻ mà phải mua cả bộ, như vậy cũng rất lãng phí.
Nhiều phụ huynh, giáo viên ủng hộ cách làm học sinh các nơi chung một mẫu đồng phục. Ảnh minh họa: Nguyễn Huế
Có con vừa vào lớp 6, chị Nguyễn Thu Thảo (Hà Nội) cũng “hoa mắt” khi nhận danh sách đồng phục của con. Trường yêu cầu mua tới 18 món đồng phục khác nhau, bao gồm: Bộ thể thao hè (2 áo, 1 quần), 2 bộ ngắn tay hè, 2 chiếc quần âu dài, 2 chiếc quần dài thể thao, 1 chiếc quần nỉ dài, 1 chiếc áo gile, 1 chiếc áo trắng, 2 chiếc áo thể thao dài tay, 1 chiếc áo khoác và 1 chiếc áo hoodie. Tổng cộng, chi phí riêng cho đồng phục là 3,6 triệu đồng.
“Nhà trường không công bố cụ thể mức tiền của từng bộ, nhưng tính trung bình mỗi chiếc khoảng 200.000 đồng”, chị Thảo nói.
Phụ huynh này cho biết, ở trường con chị yêu cầu học sinh bắt buộc phải mặc đồng phục cả tuần, thậm chí yêu cầu đồng phục cho từng ngày. Ví dụ, thứ 2, 4, 6, học sinh phải mặc quần soóc, áo ngắn tay; thứ 3, 5 phải mặc áo phông có cổ. Hôm nào có tiết Thể dục, học sinh phải đổi sang đồng phục thể thao.
“Hiện tại, có những bộ đồng phục con chưa bao giờ mặc. Con lại đang trong tuổi lớn, có khi đồng phục mua năm nay, năm sau cũng không dùng được nữa. Nhưng mẹ vẫn phải mua vì lo có thể sang học kỳ 2 con sẽ phải mặc hết các bộ đó”.
Mặc dù mua tới 18 món đồng phục, nhưng cuối cùng chị Thảo vẫn phải mua thêm một chiếc quần đùi thể thao vì đôi khi, con học hai ngày có tiết Thể dục liên tiếp, quần không kịp giặt khô.
“Có quá nhiều bất cập khi phân nhỏ các loại đồng phục như thế. Đồng phục lẽ ra để tối giản và tiết kiệm, nhưng giờ đây lại quá lãng phí và thành một khoản chi không hề nhỏ”, phụ huynh này nói.
Đồng phục theo mẫu chung sẽ rất tiết kiệm
Áp lực vì có quá nhiều loại đồng phục, cả chị Hà và chị Thảo đều mong muốn có một loại đồng phục dùng chung cho toàn tỉnh, thậm chí thống nhất trên cả nước.
"Như vậy, đồng phục cũ còn sử dụng tốt có thể tặng lại cho học sinh khóa sau hoặc tặng cho trẻ em ở những vùng khó khăn. Cha mẹ có con ở nhiều cấp học cũng sẽ giảm bớt nỗi lo toan vì quần áo sạch đẹp vẫn có thể tái sử dụng, không bị lãng phí”, chị Hà bày tỏ.
Trong trường hợp này, theo các phụ huynh, đồng phục nên được bán rộng rãi bên ngoài. Phụ huynh có thể mua ở bất cứ đâu, miễn đúng mẫu theo yêu cầu. Nhà trường chỉ bán riêng logo để phụ huynh đính vào hoặc tháo ra khi đem đồng phục đi tặng lại.
Trước chủ trương của tỉnh Khánh Hòa, thầy Nguyễn Quốc Bình, Hiệu trưởng Trường THCS&THPT Lương Thế Vinh (Hà Nội), cũng bày tỏ mong muốn cả nước cùng chung một loại đồng phục.
“Việc thực hiện đồng bộ như thế sẽ đẹp, thống nhất, các gia đình đông con cũng sẽ đỡ đi một khoản”, thầy Bình nói.
Từng đi đến nhiều nơi như Nhật Bản, Singapore hay Australia, thầy Bình cho biết, những quốc gia này đều quy định học sinh phải mặc đồng phục tới trường, tuy nhiên chỉ quy định mặc một số mẫu và màu nhất định.
Thầy Bình cho rằng, việc mặc đồng phục đến trường sẽ giúp học sinh không tự ti vì phân biệt giàu, nghèo. Nếu học sinh ăn mặc tự do khi đến trường sẽ xuất hiện tình trạng gia đình có điều kiện cho con mặc theo mốt thời thượng, gia đình nghèo cho con mặc giản đơn, như vậy, ngay trong một lớp học đã có sự khác biệt.
Thậm chí, điều này cũng không tránh khỏi việc học sinh đua đòi, ép bố mẹ phải mua quần áo thời trang để ganh đua với các bạn trong lớp.
“Việc mặc đồng phục sẽ khiến học sinh cảm thấy gắn kết hơn. Tuy nhiên, tôi cho rằng chất liệu đồng phục cần cải tiến hơn để phù hợp với khí hậu từng vùng, tránh tình trạng mua đồng phục nhưng học sinh ít mặc do bí, nóng, không thoải mái khi tham gia các hoạt động trường lớp”, thầy Bình nói.