Trong một số trường hợp đặc biệt, dù người bệnh chưa có thẻ bảo hiểm y tế (BHYT) vẫn có thể được quỹ BHYT thanh toán chi phí khám chữa bệnh.
Nhiều trường hợp người dân được quỹ BHYT chi trả dù chưa có thẻ BHYT (Ảnh minh họa: Trịnh Nguyễn).
Theo Bảo hiểm xã hội (BHXH) Việt Nam, có 5 trường hợp người tham gia BHYT dù chưa có thẻ hoặc chưa xuất trình thẻ BHYT khi đi khám chữa bệnh vẫn được quỹ BHYT thanh toán chi phí khám chữa bệnh theo đúng quyền lợi, mức hưởng của thẻ BHYT.
Những trường hợp này được quy định tại Nghị định số 188/2025/NĐ-CP (quy định chi tiết và hướng dẫn thi hành một số điều của Luật BHYT).
Thứ nhất là trường hợp trẻ em dưới 6 tuổi chưa được cấp thẻ BHYT.
Theo Khoản 2 Điều 37 Nghị định 188, đối với trẻ em dưới 6 tuổi khi khám chữa bệnh chỉ xuất trình thẻ BHYT (bản giấy hoặc bản điện tử) hoặc mã số BHYT. Tuy nhiên, trường hợp trẻ chưa được cấp thẻ BHYT thì chỉ cần xuất trình giấy chứng sinh (bản gốc hoặc bản chụp).
Đối với trẻ vừa sinh, cha, mẹ hoặc thân nhân của trẻ chỉ cần ký xác nhận trên hồ sơ bệnh án. Trong trường hợp trẻ không có cha, mẹ hoặc thân nhân thì người đại diện cơ sở khám bệnh, chữa bệnh xác nhận trên hồ sơ bệnh án cũng là giấy tờ hợp lệ để thanh toán chi phí khám chữa bệnh BHYT.
Thứ hai là trường hợp người đang chờ cấp hoặc thay đổi thông tin thẻ BHYT.
Theo Khoản 3 Điều 37 Nghị định 188, người tham gia BHYT trong thời gian chờ cấp hoặc thay đổi thông tin về thẻ BHYT mà có nhu cầu khám chữa bệnh thì có thể xuất trình giấy tờ khác để thay thế thẻ BHYT.
Cụ thể, người bệnh có thể xuất trình giấy tiếp nhận hồ sơ và hẹn trả kết quả cấp, cấp lại và đổi thẻ BHYT, thông tin về thẻ BHYT và một loại giấy tờ chứng minh về nhân thân.
Thứ ba là trường hợp người bệnh trong tình trạng cấp cứu, mất ý thức hoặc tử vong.
Theo Khoản 1 Điều 54 Nghị định 188, khi chưa xuất trình thẻ BHYT trước khi ra viện, người tham gia BHYT trong trường hợp này sẽ được cơ quan BHXH thanh toán chi phí trực tiếp trong phạm vi hưởng và mức hưởng BHYT sau khi nhận được hồ sơ đề nghị thanh toán của người bệnh hoặc thân nhân.
Thứ tư là trường hợp người tham gia BHYT thuộc thẩm quyền quản lý của Bộ Quốc phòng, Bộ Công an bị mất thẻ nhưng chưa được cấp lại; hoặc thông tin thẻ bị sai lệch mà chưa được điều chỉnh.
Theo Khoản 2 Điều 54 Nghị định 188, trong trường hợp này, cơ quan BHXH sẽ thanh toán trực tiếp chi phí khám chữa bệnh trong phạm vi hưởng và mức hưởng BHYT cho người tham gia sau khi nhận được hồ sơ đề nghị thanh toán.
Thứ năm là trường hợp người tham gia BHYT thuộc đối tượng do ngân sách nhà nước đóng nhưng chưa được cấp thẻ.
Theo Khoản 3 Điều 54 Nghị định 188, trong trường hợp này, người bệnh được cơ quan BHXH thanh toán trực tiếp toàn bộ phần chi phí khám chữa bệnh trong phạm vi được hưởng và mức hưởng kể từ ngày được xác định thuộc đối tượng do ngân sách nhà nước đóng, trên cơ sở hồ sơ đề nghị thanh toán của người tham gia.